Việt Nam cũng cần hướng tới nông nghiệp 4.0 

Việt Nam cũng cần hướng tới nông nghiệp 4.0

Cùng với sự phát triển của thế giới cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã và đang tác động đến nhiều lĩnh vực tại Việt Nam. Từ đó khái niệm nông nghiệp 4.0 cũng phải hình thành và phát triển nhân rộng. Đó là tập trung chủ yếu vào sản xuất thông minh dựa trên các thành tựu đột phá trong công nghệ thông tin, công nghệ sinh học, công nghệ nano.

Đối với lĩnh vực nông nghiệp, bản chất của cách mạng công nghiệp 4.0 chính là áp dụng những thành tựu công nghệ, thay đổi phương thức sản xuất, làm việc trên những cánh đồng bằng máy móc hiện đại, sử dụng phương pháp điều khiển từ xa,… để tối ưu hóa quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản, cải thiện đời sống và làm giàu cho nông dân.

Tại Việt Nam đến thời điểm này, không khó để có thể bắt gặp những nông dân ứng dụng thiết bị cảm biến nhằm số hóa các yếu tố như: Nước, phân, thuốc, độ ẩm, ánh sáng và chuyển nó vào các thiết bị kết nối Intenet như máy tính, điện thoại. Họ có thể đi bất cứ đâu nhưng vẫn biết rõ tình hình trang trại. Thậm chí, như mô hình mà Tập đoàn FPT đang phối hợp triển khai tại Viện rau quả, chuyên gia sống tại Nhật cũng vẫn có thể kết nối và điều khiển được các yếu tố của trang trại rau tại Việt Nam.

Rõ ràng, việc ứng dụng công nghệ điện toán đám mây cùng Internet kết nối vạn vật đã mở đường cho những hoạt động quản lý nông nghiệp hoàn toàn mới. Con người không cần có mặt trực tiếp, thậm chí ở một số khâu robot sẽ thay thế con người, từ đây sẽ hình thành một nền nông nghiệp chính xác và tự động. Trong điều kiện công nghệ ngày càng rẻ, có khá nhiều DN, nông dân quan tâm đến lĩnh vực này.

Bức tranh về “nông nghiệp 4.0” sẽ là một quy trình khép kín bằng công nghệ như giống chất lượng cao, phân bón thông minh, thuốc trừ sâu thảo dược; canh tác chính xác, giảm hao hụt giống và giảm khí thải nhà kính; tự động hóa từ thu hoạch, bảo quản, vận chuyển và chế biến; ứng dụng điện toán đám mây để truy xuất nguồn gốc. Nhưng hiện Việt Nam vẫn chưa có một mô hình nào hoàn chỉnh.

Mặc dù các thành phần cấu thành nông nghiệp thông minh 4.0 được phân tích nêu trên, song thực tế sản xuất ở Việt Nam tùy thuộc vào vùng sinh thái; loại cây trồng, vật nuôi; quy mô sản xuất, do đó chủ trang trại không nhất thiết phải ứng dụng tất cả các thành phần công nghệ nêu trên mà có thể sử dụng bốn đến năm thành phần công nghệ phù hợp với mục tiêu, yêu cầu sản xuất của trang trại; phải hướng đến mục tiêu hiệu quả kinh doanh là chính, song việc ứng dụng IoT là công nghệ cốt lõi cần và đủ phải sử dụng ở tất cả các trang trạng nông nghiệp thông minh 4.0.

Cũng tương tự nhiều nước đang phát triển trên thế giới và khu vực Đông – Nam Á, tại Việt Nam chưa có các mô hình Nông nghiệp 4.0 hoàn chỉnh và theo chuẩn quốc tế. Tuy vậy hiện nay cũng có những nhà cung cấp công nghệ IoT và những trang trại, doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng IoT trong nông nghiệp thông minh, đây là những tiền đề về cơ sở hạ tầng quan trọng để Việt Nam mở rộng mô hình nông nghiệp 4.0 trong tương lai.

Ghi nhận các chủ trương, chính sách về phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp 4.0 đã đi vào cuộc sống, hiện thực hóa bằng các mô hình sản xuất hiện đại ở Lâm Đồng, Bạc Liêu, Hà Nam, TP.Hồ Chí Minh, Đồng Tháp,… Từ thực tế phát triển ở các địa phương này cho thấy, nếu chính quyền vào cuộc một cách tích cực, mời gọi doanh nghiệp đầu tư thì ngay cả bất lợi cũng có thể biến thành lợi thế.